Niezależnie od tego, czy nagrywasz i produkujesz muzykę, ustawiasz idealny system audiofilski, czy tworzysz nowoczesne kino domowe, czy wszyscy nie dążymy do tego samego? Satysfakcjonującego doświadczenia słuchowego? Audiofil to rozumie i w rzeczywistości regularnie i z pasją dąży do tego, czyniąc żywe doświadczenia słuchowe centralną częścią życia audiofila. A każdy, kto produkuje muzykę, chciałby mieć zaangażowaną publiczność – możliwie jak największą – aby mieć żywe doświadczenia słuchowe z ich produkcjami.
Ale co robimy w doświadczeniu słuchowym? Jak słuchamy? Jakie są niektóre z rzeczy, które wpływają na doświadczenie słuchowe? Cholera, co w ogóle rozumiemy przez słuchanie? Wiem, wiem, moje szkolenie filozoficzne się ujawnia. Ale warto spojrzeć na doświadczenie słuchowe z bardziej filozoficznego punktu widzenia, ponieważ jest ono zaangażowane w niektóre z bardziej głębokich momentów życia miłośników muzyki.
Z bardziej praktycznej strony, jednym z częstszych pytań, które otrzymywałem od klientów przez lata, jest jak słuchać ulepszeń dokonanych poprzez instalację zabiegów akustycznych. To jest warte trochę czasu dla audiofili, aby to zbadać. Więc zanurzmy się w to.
Czym jest Doświadczenie Słuchowe?
Aby rozpakować doświadczenie słuchowe, proponuję, że wymaga ono uwagi, czyli aktywnego zaangażowania naszej świadomości w odtwarzany dźwięk. Wierność dźwięku jest ważna dla jakości doświadczenia audio zarówno w występach na żywo, jak i w reprodukcji/odtwarzaniu dźwięku. A akt słuchania wywołuje emocjonalne zaangażowanie w dźwięk. Jeśli mamy zrozumieć doświadczenie słuchowe, musimy zrozumieć te trzy cechy.
Zwróć Uwagę
Wydaje się oczywiste, że musimy zwrócić uwagę na odtwarzany dźwięk lub muzykę, ale na co zwracamy uwagę? Słuchanie, podobnie jak wszystkie formy percepcji, jest wadliwe na wiele sposobów, obarczone rzeczami takimi jak oczekiwanie na efekt placebo. Podczas gdy percepcja ogólnie jest notorycznie kapryśna, słuchanie jest szczególnie takie. Istnieje wiele powodów tego. Jednym z nich jest prosta uwaga; możemy być dość łatwo rozproszeni od słuchania. W tym zakresie słuchanie nie różni się od żadnego innego trybu percepcji (wzrok, dotyk itp.). Inne powody mają więcej wspólnego z mechanizmem słyszenia samym w sobie. Jednym z przykładów jest fakt, że nasze uszy są bardziej wrażliwe na niektóre częstotliwości niż inne, a ta nierównowaga wrażliwości zmienia się przy różnych głośnościach. Te przedstawienia zmiennej "odpowiedzi częstotliwościowej" ludzkich uszu są znane jako krzywe Fletchera Munsona.
Dodatkowo, czasami możemy skupić się na określonych częściach muzyki (na przykład, na basie lub trąbce), zamiast na całości (wszystko naraz). Na przykład, kiedy miksujemy stopę bębna, aby brzmiała dobrze z resztą muzyki, skupiamy się tylko na częstotliwościach, gdzie stopa bębna jest słyszalna (czyli na niskich tonach poniżej 400Hz, z "kliknięciem" bębna na poziomie około 4-6kHz). Kiedy słuchamy w ten sposób, jesteśmy całkowicie skoncentrowani na stopie i innych instrumentach basowych, a inne rzeczy, jak talerze czy wokale w tle, są całkowicie poza naszym zasięgiem uwagi.
Większość przypadkowych słuchaczy zazwyczaj zwraca uwagę albo na rytm, albo na groove utworu, oraz na główne wokale. Niektórzy ludzie od razu słyszą teksty, inni najpierw słuchają muzyki, zanim bardziej zgłębią teksty w trakcie utworu lub przy kolejnych odsłuchach. Możliwe jest również słuchanie całego utworu naraz, w tych momentach gestalt, kiedy jesteśmy w stanie "oddalić" naszą świadomość i słuchać czegoś, jako nowego, w całości.
Chodzi o to, że niezależnie od tego, na które aspekty dźwięku zwracamy uwagę, uważne słuchanie wymaga aktywnego zaangażowania naszej świadomości. Jeśli nie zwracamy uwagi, prawdopodobnie nie doświadczamy zbyt wiele z odsłuchu.
Fidelity
Nie ma wątpliwości, że dla uważnych słuchaczy, wierność odtwarzanego dźwięku ma kluczowe znaczenie w doświadczeniu słuchowym. Istnieje różnica doświadczalna i jakościowa między słuchaniem ulubionego nagrania na słuchawkach w metrze, a słuchaniem na nowoczesnym systemie dźwiękowym w akustycznie przygotowanym pomieszczeniu. Jednakże, możliwe, że używam pojęcia wierności w inny sposób niż niektórzy. Zamiast niskiego zniekształcenia, pełnej odpowiedzi częstotliwościowej i koncepcji dynamiki wierności, mam na myśli po prostu coś przyjemnego dla ludzkiego ucha, co (jak wie każdy gitarzysta elektryczny) często może obejmować sporo zniekształceń lub technik produkcji lo-fi.
Wierność dotyczy ustawienia sceny dla doświadczenia słuchowego. Przekonujące wykonanie audio jest w pewnym sensie uwodzicielskie, ponieważ może przyciągnąć zarówno naszą uwagę, jak i emocjonalne reakcje na muzykę. Ale nagranie hi-fi występu jest jeszcze bardziej uwodzicielskie w tym sensie, że bardziej prawdopodobne jest, że zostaniemy wciągnięci w nagranie. W ten sam sposób, słuchanie utalentowanego muzyka grającego na żywo zawsze może być przekonujące, ale jeśli ten muzyk gra na doskonale brzmiącym instrumencie w świetnie brzmiącym pomieszczeniu, szanse na pozytywne doświadczenie słuchowe rosną.
Dążenie do maksymalizacji wierności to miejsce, gdzie widzimy zjawisko "gearhead". Napędza ono rynek dla różnorodnych produktów zarówno w świecie audiofilskim, jak i nagraniowym. Niektóre produkty, takie jak przedwzmacniacz mikrofonowy czy zestaw głośników audiofilskich, mogą stać się niemal legendarne ze względu na swoje cechy dźwiękowe. Pod koniec dnia większość zakupów sprzętu dokonywanych przez producentów i słuchaczy dotyczy zwiększania wierności, aby zmaksymalizować szansę na pozytywne doświadczenie słuchowe.
Oczywiście, akustyczne dostosowanie w środowisku odsłuchowym może przyczynić się do wierności równie mocno, jak cokolwiek innego. Więcej na temat dostosowania poniżej, ale jednym z głównych powodów akustycznego dostosowania pomieszczenia jest to, że otwiera ono drzwi do emocjonalnego zaangażowania z muzyką.
Emocjonalne Zaangażowanie
I to jest właśnie sens muzyki, prawda? Wszyscy mieliśmy doświadczenia, gdzie byliśmy poruszeni muzyką w jakiś sposób, albo nie bylibyśmy tutaj w poszukiwaniu lepszego audio. To dlatego słuchamy nagrań w pierwszej kolejności. To dlatego chodzimy na koncerty na żywo, albo by cieszyć się muzykami, których kochamy, albo by zostać porażonym występem nieznanego muzyka. Psychologowie mówią o stanie przepływu, a ja wierzę, że emocjonalnie zaangażowane, jakościowe doświadczenie słuchowe jest podobne do "całkowitego pochłonięcia w zadaniu", które widzimy w przepływie.
Ale emocjonalne zaangażowanie nie zawsze się zdarza. Istnieją bariery do tego. Dla mnie, jeśli są problemy techniczne z audio, mogą one przeszkadzać w emocjonalnym zaangażowaniu. Pamiętam, jak widziałem Jane's Addiction kilka lat temu. Byłem podekscytowany, że ich zobaczę, ale wiedziałem, że teatr, o którym mowa, miał słabą akustykę, zbyt dużo pogłosu i echa dla nowoczesnej muzyki. I rzeczywiście, było tyle dźwięku pływającego po obiekcie, zwłaszcza z głośnym miksem z ich systemu PA, że było to po prostu nie do zniesienia. Zatyczki do uszu usunęły fizyczny ból, ale koncert – i moje doświadczenie słuchowe – zostały zrujnowane przez chaotyczny, pływający, akustyczny bałagan, gdzie nic nie było wyraźne w muzyce.
Będąc audiofilskim maniakiem, oczywiście, od razu myślę o tym, co inwestycja w akustyczne dostosowanie mogłaby zrobić dla tego doświadczenia słuchowego poprzez zmniejszenie niekontrolowanego pogłosu w tym pomieszczeniu. Właściciele teatrów, jeśli wasi klienci często narzekają na jakość dźwięku w waszym obiekcie, zadzwońcie do nas. Możemy pomóc. A dramatyczne obniżenie pogłosu – i zwiększenie klarowności oraz zrozumiałości – w dużych pomieszczeniach to jedna z bardziej oczywistych popraw, jakie może wprowadzić akustyczne dostosowanie. Ale przyjrzyjmy się nieco mniej oczywistym różnicom, na które warto zwrócić uwagę.
Nauka Słuchania i Akustyczne Dostosowania
Zarówno w społeczności pro audio, jak i audiofilskiej, jedno z najczęściej zadawanych pytań, jakie otrzymywałem od klientów przez lata, brzmi: "Ok, posłuchałem twojej rady i zająłem się akustyką mojego pokoju. Zainstalowałem te zabiegi. Teraz, kiedy słucham, brzmi to... inaczej. Nie mogę powiedzieć, czy to poprawa. Na co dokładnie powinienem zwracać uwagę?" Więc odpowiemy na to, przechodząc przez niektóre z bardziej powszechnych strategii leczenia:
Pułapki basowe. To jest trochę zagadkowe, ponieważ może głęboko zmienić doświadczenie słuchania. Wielu klientów jest zaskoczonych, odkrywając, że pochłanianie nadmiaru basu w pokoju może faktycznie sprawić, że bas wydaje się głośniejszy (poprzez eliminację dołów)! Innym razem, dudniący bas jest stłumiony, więc bas jest cichszy niż wcześniej. Najprawdopodobniej kombinacja obu tych efektów będzie występować na różnych częstotliwościach. W skrócie: bas, niezależnie od tego, czy jest cichszy czy głośniejszy, będzie dokładniejszy, z mniejszym dzwonieniem pomieszczenia, które powoduje zjawisko "basu na jedną nutę". Kiedy zwrócisz uwagę na bas, będziesz w stanie usłyszeć znacznie więcej szczegółów w wykonaniu. Słuchanie muzyki z mistrzowskimi wykonaniami basowymi, w przeciwieństwie do niektórych stylów, które mają tendencję do posiadania nut głównych i prostych harmonii, które często się powtarzają, może pomóc to bardziej uwydatnić.
Punkty pierwszych odbić. Kiedy zajmujemy się punktami pierwszych odbić, aby stworzyć strefę wolną od odbić w pozycji odsłuchowej, różnica może być zaskakująca. Pierwszą rzeczą, jaką możemy zauważyć, jest to, że dźwięk jest "suchszy" lub "martwiejszy", co jest oczekiwane, ponieważ absorpcja jest tutaj zdecydowanie najczęstszym zabiegiem. Ale kiedy nasze uszy przystosują się do suchszego dźwięku, w pewnym momencie większość słuchaczy zdaje sobie sprawę, że scena dźwiękowa, którą cieszą się, jest znacznie szersza i bardziej szczegółowa, z bardziej spójnym umiejscowieniem każdego instrumentu w obrazie stereo. Muzyka zyska nową klarowność, nieco podobną do tej słyszanej przez słuchawki, ale z wszystkimi zaletami świetnego zestawu głośników. Słuchanie muzyki z szerokim obrazowaniem stereo, takiej jak dobre nagranie na żywo muzyki klasycznej lub jazzowej, a także dużo muzyki akustycznej z kilkoma różnymi instrumentami grającymi w tych samych zakresach częstotliwości, co inne, może ułatwić usłyszenie różnic.
Zabiegi na tylnej ścianie. Zwykle obejmuje to dwa aspekty: pierwszy to reakcja basu, drugi to ogólna atmosfera lub poczucie przestrzeni w muzyce. Najczęściej występuje co najmniej jeden duży szczyt i jedno duże minimum związane z długością pokoju, więc grube pułapki basowe na tylnej ścianie pomogą je spłaszczyć. Różnica jest ogólnie bardziej subtelna niż rozległe pułapki basowe w narożnikach, ale zabiegi na tylnej ścianie prawdopodobnie zrobią dużą różnicę w jednym lub dwóch zakresach częstotliwości, które były problematyczne. A wprowadzenie dyfuzji do mieszanki zwiększy atmosferę przestrzeni, utrzymując rozproszoną energię wysokich częstotliwości w pokoju. Słuchanie muzyki rytmicznej i staccato może pomóc uwydatnić czas zanikania dźwięku w pokoju.
Do eksperymentów słuchowych z nowymi instalacjami akustycznymi najlepiej jest trzymać się muzyki, która jest dobrze nagrana, mistrzowsko zmiksowana i przede wszystkim bardzo dobrze znana. To nie jest rzadkością, że słuchacze w nowo zaadaptowanych pomieszczeniach zgłaszają, że teraz mogą usłyszeć subtelne detale, których nigdy wcześniej nie słyszeli. Tratowanie pomieszczenia jest jak zdejmowanie zasłony z dźwięku; wszystko jest bardziej bezpośrednie, bardziej spójne, z mniejszymi barierami między muzyką a wysokiej jakości doświadczeniem słuchowym.
Często początkujący inżynierowie mają trudności z rozróżnieniem niektórych subtelnych zmian potrzebnych do uzyskania dobrego brzmienia miksu. Trudność w rozróżnianiu jest z pewnością funkcją doświadczenia, praktyki i treningu, ale jest także funkcją dokładności środowiska odsłuchowego. I z mojego doświadczenia wynika, że bardzo łatwo jest pomylić te dwie rzeczy.
Wcześniej w mojej karierze dużo miksowałem w niedokończonej, niezaadaptowanej piwnicy. Podłoga i ściany były betonowe, a sufit to drewniane belki z widoczną podłogą powyżej. Innymi słowy, praktycznie wszystkie powierzchnie w pomieszczeniu były odbijające. Bez żadnego traktowania akustycznego, nie trzeba mówić, że to, co słyszałem z moich głośników w tym pomieszczeniu, było chaotycznym bałaganem. Czy to dziwne, że miałem trudności z usłyszeniem subtelnych korekt EQ w średnim zakresie, precyzyjnego panoramowania czy końcówek pogłosu i opóźnienia?
Następnie, w dążeniu do lepszego dźwięku, w końcu odkryłem traktowanie akustyczne i zainstalowałem kilka podstawowych rozwiązań, aby poprawić dźwięk w pomieszczeniu. To był zdecydowany "moment żarówki" dla mnie, zarówno pod względem jakości moich nagrań w tym pomieszczeniu, która dramatycznie wzrosła, jak i mojej pewności siebie jako inżyniera miksu. Trudność w rozróżnianiu, którą doświadczałem, nie wynikała z braku doświadczenia ani umiejętności słuchania, ale z akustyki mojego pomieszczenia odsłuchowego! Kiedy zaadaptowałem przestrzeń, teraz mogłem usłyszeć wszystkie te zmiany, których szukałem i o których czytałem. Znaczenia tego doświadczenia otwierającego uszy nie można przecenić, a najlepszą radą, jaką mogę dać początkującym inżynierom, jest bardzo ostrożne podejście do środowiska odsłuchowego.
Wszystko to dotyczy również audiofilów. Chociaż można argumentować, że audiofile słuchają inaczej niż inżynierowie, z pewnością są doświadczeni audiofile, którzy mają bardzo wyczulone uszy, zdolne do usłyszenia podobnych detali jak inżynier. Ale niezależnie od sposobu, w jaki praktykujemy krytyczne słuchanie, traktowanie akustyczne może nam pomóc.
Kiedy masz wątpliwości, poproś o pomoc
Porozmawiaj z jednym z naszych ekspertów akustycznych — to nic nie kosztuje.
Share:
Dekodowanie Dyfuzji: Wyjaśnione Rodzaje Dyfuzorów Akustycznych
Pobieranie wymiaru dyfuzji: dyfuzja 1D vs 2D